Hamilelik serüveninin en kritik dönemeçlerinden biri olan ve pek çok anne adayının şikayetlerinde hafiflemelerin görüldüğü zaman dilimi nihayet geldi. İlk üç aylık dönemin (ilk trimester) sonlarına yaklaşırken, vücudunuz yavaş yavaş bu yeni duruma adapte olmaktadır. Erken dönemde salgılanan gebelik hormonlarının (özellikle beta hCG) yarattığı yoğun sarsıntılar, bu haftadan itibaren yerini daha istikrarlı bir hormonal dengeye bırakır. Bu nedenle anne adaylarının büyük bir kısmının artık yavaş yavaş rahatlamaya, enerjilerini geri kazanmaya ve gebeliğin tadını çıkarmaya başladığını söyleyebiliriz. Hamilelik takvimine göre gebeliğin bu dönemi, ilk trimester döneminin en önemli aşamalarından biridir ve aynı zamanda gebeliğin üçüncü ayına da resmen girilmiş olur. Bedeniniz bebeğinizi koruyup besleyecek muazzam bir sisteme dönüşürken, bebeğiniz de mucizevi bir hızla büyümeye devam eder. Elbette bu heyecan verici süreçte anne adayları, bedenlerinde ve bebeklerinde neler olup bittiği konusunda çok sayıda sorunun yanıtını merak ediyor. Tüm detaylarıyla, merak edilen fizyolojik, anatomik ve psikolojik süreçleri hemen sizlerle paylaşabiliriz.
Yazı İçeriği
Anne Karnında 10. Hafta Hamilelik Gelişimi Nasıl Olur?
Anne karnındaki bebeklerin gelişimi, kelimenin tam anlamıyla baş döndürücü bir hızda, milimetrik bir kusursuzlukla 10. hafta hamilelik sürecinde de devam eder. Bu hafta içerisinde bebeklerin baş-popo mesafesi (CRL) olarak adlandırılan büyüklüğü yaklaşık 3 ila 4 cm dolaylarındadır. Ağırlığı ise ortalama 4-5 gram civarındadır. Gözünüzde canlandırmak isterseniz, bebeğinizin artık bir çilek ya da küçük bir kumkat büyüklüğüne eriştiğini düşünebilirsiniz. Organogenez adı verilen organ oluşum evresi büyük ölçüde tamamlanmak üzeredir.
Ayrıca bebeklerin beyninin de diğer organlarına nazaran çok daha hızlı ve hacimli bir gelişim içerisinde olduğunu söyleyebiliriz. Beyin hücreleri her dakika binlerce yeni nöron üreterek muazzam bir sinir ağı kurmaktadır. Bu nedenle gebeliğin önceki haftalarında olduğu gibi, bu dönemde de bebeklerin kafası, vücuduna oranla belirgin bir şekilde daha büyük görünebilir ve bu durum embriyolojik gelişim açısından gayet normaldir. Kafanın büyük olması, hızla gelişen beynin kafatası kemiklerine yaptığı baskının ve ihtiyacın bir sonucudur.
Bebeğin ekstremite (kol ve bacak) gelişimi de olağanüstü bir evrededir. Bebeklerin kolları dirseklerinden bükülebilir duruma geliyor. Bu da kaslarının gelişmesine ve motor becerilerinin ilk adımlarının atılmasına çok ciddi bir katkıda bulunuyor. Bebekler kolları ile beraber bacaklarını ve ayak parmaklarını da oynatabilir durumdadır. Ellerinde ve ayaklarında daha önce bulunan, ördek perdesini andıran o ince yapılar bu dönemde hücresel ölüm (apoptoz) sayesinde ortadan kalkmış, parmaklar tamamen birbirinden ayrılmış olur. Tüm bu gelişimlerle beraber bebeklerin omurgasındaki kıkırdak yapının güçlenmeye başladığını ve omurilik sinirlerinin kalınlaştığını söyleyebiliriz. Anne karnındaki bebeklerin aktiviteleri uyku hali ve uyanıklık hali olarak yavaş yavaş ikiye ayrılır. Uyanık oldukları anlarda, kaslarını test etmek için sürekli olarak rahim içinde gerinme ve kıpırdanma provaları yaparlar.
Bebeğin Fiziksel Özellikleri ve Yeni Oluşan Organları
Embriyonik dönemden fetal döneme geçişin en net izlendiği bu zaman diliminde, bebeğin temel yaşam destek üniteleri ve organları artık minyatür bir insan modelini oluşturacak şekilde yerine oturmuştur. Daha önceki haftalarda var olan kuyruk yapısı tamamen kaybolmuş, yüz hatları belirginleşmiştir.
Bebeğin vücudunda gerçekleşen bu mucizevi oluşumları şu şekilde sıralayabiliriz:
- Kıkırdak ve Kemik Gelişimi: Bebeklerin kıkırdakları ve bazı uzun kemikleri bu dönemde oluşmaya ve yavaş yavaş kalsifiye olarak sertleşmeye başlar.
- Ağız ve Çene Yapısı: Çene kemiğinin bir miktar daha gelişmesi ile beraber, damak yapısının altında çok küçük olan süt dişi tomurcuklarının da şekillenmeye başladığını söyleyebiliriz.
- İşitme Sistemi: Kafasının iki yanında küçük dış kulak kanallarının oluşum süreci bu hafta içerisinde başlar ve kulak kepçesi taslakları yavaş yavaş şeklini alır.
- Eklem Kıvrımları: Sadece kollar değil, el bilekleri, ayak bilekleri ve diz kapaklarının da taslak halinde oluşmaya başladığını ve hareket kabiliyeti kazandığını görebiliriz.
- Gözlerin Konumu: Daha önce yüzün yan taraflarında bulunan gözler, yüzün ön kısmına, olması gereken anatomik pozisyonlarına doğru hareket eder. Göz kapakları oluşmuştur ancak gözleri korumak için sıkıca kapalı durumdadır.
- Kalp Atışları: Bebeklerin kalbi dört odacıklı yapısını tamamlayarak belirli bir olgunluğa erişir. Yetişkin bir insanın kalp atışlarından yaklaşık 3 kat fazla olan (dakikada 140-160 atım) kalp atışları bu haftada da gümbür gümbür devam eder ve ultrason yardımı ile çok net bir şekilde dinlenebilir.
10. Hafta Hamilelik Sürecinde Bebeğin Cinsiyeti Belli Olur Mu?
Anne adaylarının ve ailelerin en büyük merak konularından biri de şüphesiz bebeklerinin cinsiyetidir. Heyecanla beklenen bu haber için sabırsızlanmak oldukça doğaldır. Fakat 10. hafta hamilelik dönemi, rutin ultrason muayenelerinde bebeklerin cinsiyetini öğrenmek adına görsel olarak bir hayli erken bir zamandır. Biyolojik ve genetik açıdan aslında bebeğinizin cinsiyeti döllenmenin gerçekleştiği ilk saniyeden itibaren bellidir (XX veya XY kromozomları ile). Ancak ultrason görüntülemesinde bebeğin dış üreme organı henüz yeterince farklılaşıp oluşmadığından, kız veya erkek ayrımının gözle yapılarak cinsiyetinin anlaşılması da mümkün olmuyor.
Her iki cinsiyetin de bu haftalarda genital tüberkül adı verilen çıkıntıları yapısal olarak birbirine çok benzer. Bu nedenle hekimler bu haftada bir tahminde bulunmaktan haklı olarak kaçınırlar. Hamileliğin 16. ya da 17. haftalarında şayet bebeğin anne karnındaki pozisyonu da uygunsa (bacakları açıksa ve kordon araya girmemişse) cinsiyetinin ultrasonla net bir şekilde anlaşılması mümkün olabilir. Fakat erken haftalarda yapılan tahminlerde her zaman bir hata payının olabileceğini de unutmamak gerekiyor. Hata payının en aza indirgendiği ve anatomik gelişimin çok daha netleştiği dönem ise gebeliğin 20. haftasında yapılan detaylı ultrasondur. Bu haftadan sonra bebeklerin cinsiyetini çok daha kesin bir şekilde, yanılma payı olmadan öğrenebilirsiniz. Öte yandan, günümüzde fetal DNA (NIPT) gibi özel genetik kan testleri yapılarak bu haftalarda cinsiyet kromozomları anne kanından tespit edilebilse de, bu testler rutin değil, özel durumlarda veya isteğe bağlı olarak yurt dışı laboratuvarlarında çalışılan testlerdir.
İki Aylık Bebek Anne Karnında Hareket Eder Mi?
Anne adayları, karınlarının içindeki bu mucizevi canlının ne zaman hareketleneceğini büyük bir merakla beklerler. Elbette rahim içinde büyüyen iki buçuk aylık bir bebek aktif olarak hareket eder. Embriyonik dönemi bitiren ve fetüs unvanını alan bebekler, hareket etmek için ihtiyaç duydukları temel yapıları artık oluşturmuştur.
Kas, İskelet Sistemi ve Eklem Gelişimi
Bu dönemde anne karnındaki bebeklerin kolları, bacakları ve en önemlisi eklemleri oluşmuştur. İskelet kasları beyinden gelen sinir uyarılarına yanıt vermeye başlar. Kollarını dirseklerinden bükebilme, bacaklarını dizlerinden kırabilme özelliğine sahip olan bebekler ayak parmaklarını da açıp kapatabilir. Rahim içi sıvısı (amniyotik sıvı) içerisinde adeta bir astronot gibi yerçekimsiz bir ortamda yüzen bebek, süzülme, sıçrama, gerinme ve dönme hareketlerini bol bol pratik eder.
Anne Adaylarının Bu Hareketleri Hissetme Olasılığı
Hatta doktor kontrolünde, bebeklerin hareket ettiği aktif bir döneme denk gelmesi durumunda ultrason görüntülemesi sırasında da bu minik sıçramalar ve el-kol hareketleri net bir şekilde gözlemlenebilir. Bu noktada merak edilen asıl husus anne adaylarının bu tekmeleri hissetme olasılığıdır. Daha önce de değindiğimiz gibi bebeğiniz ne kadar hareketli olursa olsun, 10 haftalık bir bebeğin ağırlığı sadece birkaç gramdır ve kas gücü rahim duvarına vurup dışarıdan bir etki yaratacak kadar güçlü değildir. Bu nedenle, bebek içeride adeta bir dans gösterisi yapsa bile hareketleri annenin sinir uçları tarafından kesinlikle hissedilemez. Bebek hareketlerinin ilk kez karın duvarında “kelebek kanadı çırpması” veya “gaz balonu” gibi hissedilmesi genellikle 18. ile 22. haftalar arasını bulmaktadır.
Bedeninizde Yaşanan Fiziksel Değişimler ve Belirtiler
Siz dışarıdan henüz hamile görünmeyebilirsiniz ancak bedeniniz içeride devasa bir operasyon yürütmektedir. Gebeliğin bu döneminde rahmin büyüklüğü yaklaşık büyük bir greyfurt ya da portakal kadardır. Rahim her geçen gün büyümeye devam eder ve bu genişleme doğuma kadar aralıksız olarak devam edecektir. Bu sayede hızla büyüyen bebeğin gelişimi için ona gereken yaşamsal ve geniş alan da sunulmuş olur. Anne adayının karnında dışarıdan bakıldığında belirgin bir büyüme henüz meydana gelmez; ancak pelvik bölgedeki dolgunluk hissi pantolonlarınızın belinin dar gelmesine yol açabilir.
Bunun yanı sıra, gebeliğin başlangıcından itibaren tüm vücut sisteminizi yavaşlatan yorgunluk ve bitkinlik bu haftada da kendini hissettirebilir. Anne adaylarının bu fizyolojik adaptasyon sürecinde aşağıda detaylıca sıraladığımız şikayetlere ve belirtilere sahip olabileceğini belirtelim:
- Mide bulantısı ve sabah kusmalarının, hCG hormonunun tepe noktasına ulaşıp dengelenmesiyle yavaş yavaş hafiflemeye başlaması
- Koku hassasiyetinin, yemek pişirme veya parfüm gibi kokulara karşı duyarlılığın hala devam edebilmesi
- Meme dokusunun süt üretimine hazırlanmasına bağlı olarak göğüslerde büyüme, hassasiyet, dolgunluk ve meme ucu etrafındaki (areola) rengin koyulaşması
- Gebelik hormonu olan progesteronun düz kasları gevşetmesi sonucu sindirim sisteminin yavaşlamasıyla ortaya çıkan kabızlık, hazımsızlık ve gaz
- Vücutta artan sıvı miktarı ve progesteronun etkisiyle ellerde, ayaklarda veya karında hafif şişkinlik hissi
- Rahmin büyüyerek hemen önündeki idrar kesesine (mesane) yaptığı mekanik baskı ve böbreklerdeki kan akışının artması nedeniyle sıklıkla idrara çıkma isteği
- Artan metabolik hız ve vücudun bebeği inşa ederken harcadığı muazzam enerjiye bağlı olarak sıklıkla uyuma ve dinlenme isteği
- Hormonal dalgalanmalar ve kan hacmindeki ani değişimlerin neden olduğu hafif baş dönmesi atakları ve baş ağrıları
- Servikse ve vajinaya giden kan akışının artması, ayrıca rahim ağzında koruyucu mukoza tıkacının (nişan) oluşması sebebiyle fizyolojik vajinal akıntıda (lökorre) artış olması
- Bazı yiyeceklerden tiksinme (aşerme) veya daha önce hiç sevilmeyen besinlere karşı iştahla ilgili ani çekim değişimleri
- Rahmi yerinde tutan yuvarlak bağların (round ligament) rahmin büyümesiyle birlikte gerilmesine bağlı olarak kasıklarda, belde ve karnın alt kısmında ani hareketlerle artan hafif ağrı ya da kramplar
İlginizi çekebilir –> 6. Hafta Hamilelik
10. Hafta Hamilelik Döneminde Nelere Dikkat Edilmelidir?
Hamileliğin her dönemi bebeğin yapı taşlarının döşendiği bir inşaat süreci gibidir ve bu nedenle son derece hassas, dikkatli bir yaşam tarzı benimsemek gerekir. Anne adayının sadece kendi sağlığı ve konforu için değil, korumasız olan bebeğinin hücresel sağlığı açısından da günlük hayatındaki çeşitli unsurlara ekstra dikkat etmesi gerektiğinin altını kalın çizgilerle çizelim. 10. hafta hamilelik süreci, birçok kritik önlemin alınması gereken dönemdir.
Kilo Kontrolü ve Sağlıklı Artış
Her anne adayı gebelik sürecinde bir miktar kilo alır ve bu tamamen doğaldır. Ancak gebelik boyunca anne adaylarının kilo kontrolü dikkatle yapılmalıdır. Eğer gebelik öncesi Vücut Kitle İndeksiniz (VKİ) düşük ise, süreç boyunca 15 ile 20 kg arasında almanız normal kabul edilir. Normal kilo aralığında olan kadınların gebelik döneminde 7 ile 13 kg arasında bir artış yaşaması beklenir. Fazla kilolu başlayanlarda ise bu oran çok daha düşük tutulmalıdır. Bu doğrultuda “iki kişilik yiyorum” mantığından sıyrılarak boş kalori içeren, aşırı kilo almaya neden olabilecek şekerli ve paketli gıdalardan da uzak durulmalıdır. Çünkü hamilelik döneminde gereksiz ve aşırı kilo alımı, gebelik diyabeti (gestasyonel diyabet) veya preeklampsi gibi ciddi komplikasyonlara yol açabileceğinden uzmanlar tarafından asla önerilmez.
Fiziksel Aktivite ve Rahat Kıyafet Seçimi
Bedeniniz büyümeye başladıkça dolaşım sorunlarını önlemek kritik hale gelir. Bu nedenle beli sıkan, nefes alışverişinizi zorlaştıran, kasıklara baskı yapan dar pantolonlar ve kıyafetler kullanmak doğru değildir. Vücudun ve özellikle alt ekstremitenin kan dolaşımını etkilemeyecek, nefes alan pamuklu kıyafetleri tercih etmelisiniz. Bu dönemden itibaren doktorunuzun onayıyla hafif ve orta tempolu egzersizler, gebelik yogası, klinik pilates veya yüzme gibi sporlar yapılabilir. Ancak vücudu aşırı zorlayan, nefes nefese bırakan, sıçrama gerektiren veya düşme riski barındıran ağır spor aktivitelerinden de kesinlikle kaçınmak gerekiyor.
Ayrıca kan hacminiz artarken zaman zaman tansiyon veya kan şekeri dalgalanmaları yaşayabilirsiniz. Gün içinde ani kan şekeri düşmesi (hipoglisemi) gibi hafif sıkıntılar yaşanabilir. Bunun için de ana öğünleri atlamamak, yanınızda kan şekerini hızla toparlayacak ceviz, badem, kuru kayısı gibi sağlıklı küçük atıştırmalıklar bulundurmak günü rahat geçirmenizi sağlar.
Göz atın –> 7. Hafta Hamilelik
Gebelik Sürecinde Cinsel İlişki Yaşanması Güvenli Midir?
Toplumda hamilelik ve cinsellik üzerine pek çok efsane ve kulaktan dolma yanlış bilgi dolaşmaktadır. Kadınlar kimi zaman hamilelik döneminde cinsel ilişki yaşamalarının rahimdeki bebeklerine fiziksel bir zarar vereceğini veya enfeksiyona yol açacağını düşünüyor. Hatta cinsel ilişki yaşanması, orgazm olunması veya spermin rahim içine ulaşması durumunda düşük yapacağını sanan anne adayları da ne yazık ki oldukça fazla. Oysa bu bilgiler tıbbi gerçeklerle kesinlikle uyuşmaz ve doğru değildir. Anne karnındaki bebek, kalın rahim kasları, amniyotik kese, amniyon sıvısı ve rahim ağzını sıkıca kapatan kalın mukoza tıkacı (nişan) sayesinde dışarıdan gelen her türlü darbeye ve bakteriye karşı kusursuz bir kalenin içinde korunmaktadır.
Eğer doktorunuz size düşük tehlikesi, açıklanamayan vajinal kanama, plasentanın aşağıda olması (plasenta previa) veya rahim ağzı yetmezliği gibi tıbbi bir risk nedeniyle cinsel ilişki yasağı koymadıysa, gebelik döneminde cinsel ilişkiye girilmesinin ne anneye ne de bebeğe hiçbir sıkıntıya yol açmayacağını belirtmeliyiz. Bu durum gebeliğin sadece başları değil, ilerleyen dönemleri için de geçerlidir. Tıbbi bir engel olmadığı sürece, doğuma 4 hafta kalana kadar (hatta bazen doğuma kadar) cinsel ilişkiye girilebilir ve bu durum bebeğinize asla zarar vermez. Aksine, annenin salgıladığı endorfin ve mutluluk hormonları bebeğe de olumlu yansır. Sadece doktorunuz özel durumunuz nedeniyle bu konuda bir yasak getirirse cinsel perhiz uygulamalısınız. Bunun dışında böyle bir kısıtlamaya tıbben gerek yoktur.
10. Hafta Hamilelik Ultrason Görüntüleri ve Kontroller
Bu dönem, hekiminizle yapacağınız görüşmeler ve ultrason muayeneleri açısından oldukça doyurucu bir aşamadır. 10. hafta hamilelik serüveninde yapılan ultrason taramalarında bebeğin kalp atışlarını çok net bir şekilde duyabilir, bebeğinizin küçük hareketlerini ekranda izleyebilirsiniz. Hekiminiz bu muayenede Baş-Popo Mesafesi (CRL) ölçümünü yaparak gebelik haftasının son adet tarihinizle uyumlu olup olmadığını milimetrik olarak hesaplar.
Bu haftalarda plasenta (bebeğin eşi) artık tam kapasiteyle çalışmaya başlar ve bebeğin beslenmesini yumurta sarısı kesesinden (yolk sac) devralır. Bu sebeple ultrasonda yolk kesesinin giderek küçüldüğünü görebilirsiniz. Son olarak dikkat edilmesi gereken unsurlardan biri de bu rutin doktor kontrollerini asla aksatmamaktır. Doktorunuzun sizin sağlığınız ve bebeğinizin kromozomal durumu için istediği rutin kan testleri, idrar tahlilleri veya tiroid tetkikleri varsa zamanını geçirmeden yaptırmalısınız. Bu sayede genel gebelik takibinin, anne sağlığının ve anne karnındaki bebeğin gelişim kontrolünün sorunsuz, bilimsel bir şekilde yapılmasını da sağlamış olacaksınız. Ayrıca önümüzdeki 11-14. haftalar arasında yapılacak olan çok kritik ense kalınlığı (NT) ölçümü ve ikili tarama testi için hekiminizle şimdiden planlama yapabilirsiniz.
Anne Adayları İçin Sağlıklı Beslenme Düzeni ve Vitaminler
Büyüyen bir canlının tüm temel yapı taşları, sizin ağzınızdan giren besinlerden sağlanmaktadır. Hamileliğin her dönemi önemlidir ve beslenmeye dikkat edilmesi gerektiği tartışılmaz bir gerçektir. Bu durum sadece gebelik değil, sonrasındaki lohusalık ve emzirme dönemi için de sağlam bir depo oluşturulması açısından geçerlidir. Protein, kalsiyum, C, D ve E vitaminleri ile mineral yönünden zengin olan gıdaların günlük beslenme programına taze ve doğal yollarla dahil edilmesinde büyük fayda olacaktır. Gerek görülürse kalori dengesinin sağlanması için bir diyetisyen desteği de alınabilir.
Hamileliğin bu kritik haftasında kan hacminiz yaklaşık yüzde 40-50 oranında artış gösterir. Bu nedenle anne adaylarında sıklıkla fizyolojik anemi (kansızlık) görülebilir. Doktorunuzun önerisiyle folik asit kullanımına devam ederken, demir takviyesi almaya da başlayabilirsiniz. Demir, kandaki oksijen taşıyıcısı olan hemoglobinin temel taşıdır ve büyüyen bebeklerin de hücresel fonksiyonları için gebelikte bol miktarda demir mineraline ihtiyacı olur. Demir, aynı zamanda bebeklerin nörolojik ve bilişsel gelişimi açısından da hayati bir büyük önem taşır.
Hem anemi riskini azaltmak hem de doğal yollardan demir depolamak için yüksek oranda demir içeren şu gıdaları beslenme programınıza düzenli olarak dahil edebilirsiniz:
- Kırmızı et ve toksoplazma riskine karşı çok iyi pişmiş kümes hayvanları
- Fasulye, mercimek, nohut ve barbunya gibi bitkisel protein ve demir deposu kuru bakliyatlar
- Ispanak, pazı, roka, brokoli, kara lahana, tere ve tüm koyu yeşil yapraklı sebzeler (iyi yıkanmış olmalarına dikkat ederek)
- Fındık, kaju, çiğ badem, ceviz ve kabak çekirdeği gibi sağlıklı yağ ve mineral kaynağı kuruyemişler
- Kuru erik, kuru kayısı ve siyah kuru üzüm gibi demir emilimini ve sindirimi destekleyen kurutulmuş meyveler
- Günlük kalsiyum ve protein ihtiyacını karşılayan tam pişmiş, pastörize süt ürünleri ve katı haşlanmış yumurta
Bitkisel kaynaklı demirin vücut tarafından daha kolay emilebilmesi için, bu besinlerin C vitamini yönünden zengin olan narenciye, domates veya taze sıkılmış meyve suları ile birlikte tüketilmesi demir emilim oranını ciddi şekilde artıracaktır.
10. Hafta Hamilelik Döneminde Psikolojik Değişimler
Gebelikte sadece fiziksel ve biyolojik değişimler yaşanmaz; psikolojik süreçler de en az bedensel değişimler kadar yoğun, yorucu ve dönüştürücüdür. Vücudunuzda hızla artan hormonlar, beyninizdeki nörotransmitter dengesini (serotonin ve dopamin gibi kimyasalları) etkileyerek duygu durumunuzda ani iniş çıkışlara neden olabilir.
Hormonal Dalgalanmaların Ruh Haline Etkileri
Bir an çok mutlu ve heyecanlı hissederken, birkaç dakika sonra hiçbir sebep yokken kendinizi ağlarken veya aşırı öfkeli bulabilirsiniz. Özellikle 10. hafta hamilelik dönemi, anne adayının anne olma fikrini daha da içselleştirdiği, “Bebeğim sağlıklı olacak mı?”, “İyi bir anne olabilecek miyim?”, “Doğum nasıl geçecek?” gibi geleceğe yönelik kaygıların, korkuların ve heyecanların birbirine karıştığı karmaşık bir dönemdir. Geceleri görülen aşırı gerçekçi ve tuhaf rüyalar da bu psikolojik yoğunluğun ve bilinçaltının bir yansımasıdır. Tüm bu korkularınızın son derece normal ve evrensel olduğunu bilmek sizi rahatlatmalıdır.
Eş Desteğinin ve Stres Yönetiminin Önemi
Bu hassas haftalarda baba adayına (eşe) ve yakın çevreye düşen görev oldukça büyüktür. Eşinizin size karşı anlayışlı, sabırlı ve destekleyici olması, hormonal fırtınaları daha kolay atlatmanızı sağlar. Yaşadığınız stresi ve kaygıları içinize atmak yerine eşinizle, doktorunuzla veya gerekirse bir uzman psikolog ile açıkça paylaşmaktan çekinmemelisiniz. Kendinize zaman ayırmak, temiz havada yürüyüşler yapmak, rahatlatıcı müzikler dinlemek veya meditasyon gibi stres yönetimi tekniklerini uygulamak ruh sağlığınızı korumanızda büyük fayda sağlayacaktır. 10 haftalık gebelik ile alakalı olan sorularınızı, düşüncelerinizi ve tecrübelerinizi yorum bölümüne yazabilirsiniz.
Bilgi sahibi olun –> 8. Hafta Hamilelik
